دکتر بابک باب شریف ، متخصص چشم و فوق تخصص جراحی پلاستیک پلک و زیبایی و لیزر - بهداشت پلک

بهداشت پلک

سطح چشم مهمترين قسمت بدن در تماس با جهان خارج مي باشد زيرا عملكرد و ساختار طبيعي چشم باعث تنظيم كل بدن در محافظت از محيط خارج مي گردد. پلك و مژه ها جلوي ذرات خارجي كوچك را گرفته و مانع ورود آنها به چشم مي شوند. مژه ها مانند يك صافي و يا يك توري عمل كرده تا حدي جلوي ذرات خارجي را مي گيرند و باعث پلك زدن رفلكسي مي شوند. خود پلك زدن باعث تقويت پمپ اشكي مي گردد تا اشك با شستشوي اجسام خارجي آنها را از چشم خارج كند.

انسان بيشترين نسبت عرض شكاف پلكي نسبت به كل بدن را در ميان مهره داران دارد. پوست پلك نازكترين پوست بدن مي باشد و مژه ها تنها موهاي پلك هستند كه در پلك بالا 2 برابر پلك پايين مي باشند. مژه ها هر 5-3 ماه يك بار جايگزين مي شوند. اگر يك مژه را بكشيد 2 ماه طول مي كشد تا در بيايد و اگر با قيچي كوتاه كنيد بعد از 2 هفته بلند مي شود.

لبه پلك در قسمت جلو شامل مژه ها و در قسمت عقب شامل غدد روغني خاصي مي باشد كه ترشحات اين غدد در ساختار اشك بسيار مهم است. عدم عملكرد درست اين غدد و غدد ديگر عرق و چربي كنار مژه ها باعث علائمي مثل خشكي چشم،خارش و سوزش و احساس جسم خارجي مي گردد. آنچه تحت عنوان بهداشت پلك مطرح مي شود در واقع كمك به عملكرد صحيح اين غدد پلكي مي باشد.

براي بهداشت پلك مي توان كارهاي زير را انجام داد:

  • يك دستمال صورت را در آب گرم فرو برده آب اضافي آنرا بگيريد، براي 5 تا 10 دقيقه روي پلكها قرار دهيد و به آهستگي فشار دهيد تا پوست پلك نرم شده و پوسته پوسته هاي چسبيده به پلك آزاد شود.
  • پلكها را ماساژ دهيد و به آرامي با حركت چرخشي انگشت كوچك دستتان را روي پلكها حركت دهيد تا ترشحات اضافي از غدد پلكيتان خارج شود .
  • پلكهايتان را با گوش پاك كن، پاك كنيد. بهتر است گوش پاك كن را با شامپو بچه رقيق شده (حدود 3 تا 4 قطره شامپو بچه در نصف فنجان آب گرم) خيس كرده، آب اضافي آنرا گرفته و بعد پلكهايتان را بشوئيد.
  • پس از آن با پارچه اثرات شامپو را پاك كنيد. اگر علامتدار هستيد (مثلاً روي لبه پلكتان شوره و پوسته دارد يا مرتباً احساس سوزش و خارش چشم داريد بايد اين كار را روزي 4 بار به مدت 5 دقيقه انجام دهيد تا علامت ها از بين برود. سپس روزي يك بار به مدت طولاني هر روز اين كار را تكرار كنيد. 
    در موارد خاص (مثلاً وقتي لبه پلك ها عفونت و التهاب شديد دارد) لازم است پماد آنتي بيوتيك مصرف شود ولي بطور معمول لازم نيست. در زمان استفاده از اين روش شستشوي پلك بهتر است از مواد آرايشي چشمي استفاده نشود.
 

آرشيو سه ساله پرسش و پاسخ موارد مرتبط با چشم پزشکي